Kurier lub kierowca aplikacji: kto jest Twoim pracodawcą i jaką masz umowę?

Kogo to dotyczy

• Kurierów, którzy dowożą jedzenie lub zakupy z zamówień z aplikacji, pieszo, rowerem, skuterem albo samochodem.
• Kierowców, którzy wożą pasażerów samochodem osobowym na zlecenia z aplikacji przewozowej.
• Szczególnie osób, które nie wiedzą, kto jest drugą stroną ich umowy, albo dostają pieniądze od innej firmy niż ta, której nazwa jest w aplikacji.

Kilka polskich pojęć, które pojawiają się w tym poradniku:

• Umowa o pracę (stosunek pracy, „etat”) - umowa z Kodeksu pracy. Daje m.in. płatny urlop, ochronę przed zwolnieniem i co najmniej minimalne wynagrodzenie.
• Umowa zlecenia - umowa cywilnoprawna z Kodeksu cywilnego. Nie daje praw z Kodeksu pracy, ale zwykle daje ubezpieczenie w ZUS i minimalną stawkę za godzinę.
• B2B - współpraca dwóch firm. Ty prowadzisz własną działalność gospodarczą i wystawiasz faktury lub rachunki.
• ZUS - Zakład Ubezpieczeń Społecznych, czyli państwowe ubezpieczenie emerytalne, rentowe i wypadkowe.
• PIP - Państwowa Inspekcja Pracy. OIP - okręgowy inspektorat pracy, czyli jej oddział w regionie.

Jak postąpić

1. Ustal, kto jest drugą stroną umowy. Znajdź umowę (papierową albo w e-mailu, w aplikacji, w komunikatorze). Sprawdź nazwę firmy, jej adres i numer NIP lub KRS. Sprawdź też, kto przelewa Ci pieniądze. To ta firma jest Twoim zleceniodawcą albo pracodawcą, a nie automatycznie aplikacja.
2. Zrozum model z pośrednikiem.
   • Przewóz osób: polskie prawo wymaga dwóch licencji. Aplikacja ma licencję pośrednika i może przekazywać zlecenia przewozu tylko przewoźnikom z licencją (art. 5d ustawy o transporcie drogowym). Przewoźnik może wozić pasażerów przez swoich kierowców, także przez osoby, których nie zatrudnia na etat, ale które wykonują przewóz osobiście na jego rzecz (art. 5c ust. 1 pkt 4). Dlatego kierowca bez własnej licencji ma zwykle umowę z przewoźnikiem, czyli partnerem flotowym, a nie z aplikacją.
   • Dowóz jedzenia: dla kurierów nie ma takiego przepisu. Kurier może mieć umowę bezpośrednio z platformą albo z firmą pośredniczącą. Wszystko zależy od tego, co podpisałeś.
3. Sprawdź, jaką masz umowę i co z niej wynika.
   • Zlecenie: firma, która zawarła z Tobą umowę, powinna zgłosić Cię do ubezpieczeń społecznych. Zleceniobiorca podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym i wypadkowemu (art. 6 ust. 1 pkt 4 i art. 12 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). Wyjątek: uczeń lub student do 26 lat (art. 6 ust. 4). Niezgłoszenie osoby wykonującej pracę zarobkową do ubezpieczeń to nielegalne zatrudnienie (art. 2 pkt 14 ustawy o rynku pracy). W 2026 r. minimalna stawka za godzinę zlecenia wynosi 31,40 zł brutto, ale są wyjątki (zob. niżej).
   • B2B: jako przedsiębiorca podlegasz ubezpieczeniom z tytułu własnej działalności (art. 6 ust. 1 pkt 5). Partner nie zgłasza Cię do ZUS. Jeśli nie zatrudniasz nikogo, też masz prawo do minimalnej stawki godzinowej (art. 1 pkt 1a ustawy o minimalnym wynagrodzeniu).
   • Umowa o pracę: wszystkie obowiązki z Kodeksu pracy ma pracodawca, w tym wypłata co najmniej minimalnego wynagrodzenia i ewidencja czasu pracy.
4. Zapisuj godziny i zbieraj dowody. Rób zrzuty ekranu z aplikacji: logowania, zlecenia, wiadomości od koordynatora, zasady kar i blokad, rozliczenia. Godziny możesz notować w tabeli godzin pracy.
5. Oceń, czy to w praktyce praca na etacie. Odpowiedz sobie na pytania z sekcji poniżej i skorzystaj z narzędzia Zlecenie czy etat. Narzędzie nie zastępuje oceny PIP ani sądu.
6. Zdecyduj, gdzie się zwrócić.
   • Gdy nie dostajesz pieniędzy albo nie wiesz, za co potrącono Ci kwotę, zobacz Partner flotowy nie płaci albo potrąca.
   • Gdy współpraca trwa i uważasz, że powinieneś mieć umowę o pracę, możesz złożyć skargę do PIP (szczegóły niżej).
   • Gdy współpraca już się skończyła, zobacz Współpraca się skończyła: jak ustalić stosunek pracy.

Kiedy współpraca ma cechy stosunku pracy

Według art. 22 § 1 KP pracownik wykonuje pracę określonego rodzaju „pod kierownictwem” pracodawcy oraz w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym, za wynagrodzeniem. Nazwa umowy nie ma znaczenia (art. 22 § 1(1) KP). Ocenia się całą relację, nie jedną cechę.

Pytania, które warto sobie zadać:

• Czy sam decydujesz, kiedy włączasz aplikację, czy ktoś układa Ci grafik albo wymaga minimalnej liczby godzin?
• Czy możesz odmówić zlecenia bez kary, utraty punktów lub blokady konta?
• Czy ktoś wyznacza Ci strefę lub miejsce, w którym masz czekać?
• Czy dostajesz polecenia od koordynatora: jak pracować, jak się ubrać, jak się tłumaczyć z nieobecności?
• Czy możesz wysłać kogoś za siebie?
• Kto płaci za samochód, rower, paliwo i torbę, i kto ponosi ryzyko, gdy zleceń jest mało?

Im więcej odpowiedzi wskazuje, że to firma decyduje, tym więcej cech stosunku pracy. Swoboda wyboru godzin i zleceń wskazuje raczej na umowę cywilnoprawną. Ostateczną ocenę wydaje PIP albo sąd. Więcej w poradnikach Umowa zlecenie a umowa o pracę i B2B a stosunek pracy.

Co może zrobić PIP od 8 lipca 2026 r.

• Kogo może kontrolować. PIP może skontrolować firmę, na rzecz której pracujesz, także jeśli nie zatrudnia nikogo na etat, a Ty masz zlecenie albo własną działalność (art. 13 pkt 1 ustawy o PIP). Obejmuje to partnera flotowego, który zawarł z Tobą umowę. Czy PIP może uznać, że pracujesz także „na rzecz” samej aplikacji, ustawa nie mówi wprost. To zależy od ustaleń w kontroli.
• Polecenie. Jeśli w relacji dominują cechy stosunku pracy, inspektor pracy, po wysłuchaniu stron, może wydać polecenie usunięcia naruszeń, czyli w praktyce zawarcia umowy o pracę (art. 11 ust. 2 ustawy o PIP).
• Decyzja. Jeżeli polecenie nie zostanie wykonane, okręgowy inspektor pracy może wydać decyzję stwierdzającą stosunek pracy (art. 11 ust. 1 pkt 7a i art. 19 ust. 1 pkt 4). Umowa o pracę ma co do zasady datę decyzji. Jeżeli firma w trakcie kontroli zakończy współpracę, datą umowy jest dzień rozpoczęcia kontroli (art. 34 ust. 2f i 2g). Decyzja nie obejmuje lat wstecz. Za wcześniejszy okres można iść do sądu pracy.
• Minimalna stawka. PIP kontroluje też wypłatę minimalnej stawki godzinowej przy zleceniach i B2B i może skierować wystąpienie albo wydać polecenie jej wypłaty (art. 10 ust. 1 pkt 15b i art. 11b ustawy o PIP).

Cały przebieg opisujemy w poradniku Jak PIP stwierdza stosunek pracy decyzją.

Kontrola PIP dotycząca kurierów (lipiec 2026 r.)

22 lipca 2026 r. PIP opublikowała komunikat dla kurierów pracujących na umowach cywilnoprawnych. Poinformowała o kontroli warunków pracy kurierów jednej z platform dostaw jedzenia. Kontrolę prowadzi OIP we Wrocławiu, właściwy według siedziby tej firmy, na wniosek ministry pracy. PIP napisała, że rozwiązanie lub wygaśnięcie umów w trakcie kontroli nie przeszkodzi wydaniu decyzji stwierdzającej stosunek pracy. Dodała, że 21-dniowy termin na pozew do sądu pracy liczy się dopiero od uprawomocnienia się decyzji. To zgadza się z art. 34 ust. 2g i 2i ustawy o PIP. Na 15.10.2026 PIP nie opublikowała wyników tej kontroli.

Jak złożyć skargę do PIP

1. Skargę kieruj do okręgowego inspektoratu pracy. Według PIP właściwy jest inspektorat według siedziby firmy, na którą się skarżysz, czyli zwykle firmy, z którą masz umowę. Pomoże Ci strona właściwy inspektorat.
2. Napisz, kto jest stroną Twojej umowy, przez jaką aplikację pracujesz, od kiedy i jak wygląda Twoja praca na co dzień. Dołącz dowody. Skargę przygotujesz w generatorze skargi do PIP.
3. Podpisz skargę. Według PIP możesz ją złożyć osobiście, pocztą z własnoręcznym podpisem, e-mailem z plikiem podpisanym podpisem kwalifikowanym, zaufanym albo osobistym, albo przez e-Doręczenia. Skan podpisanego pisma nie wystarczy.
4. PIP nie ujawnia w czasie kontroli, że działa po Twojej skardze, chyba że wyrazisz na to pisemną zgodę (art. 44 ust. 3 ustawy o PIP). Anonimowe skargi PIP rozpatruje tylko w wyjątkowych przypadkach.
5. Jeśli masz pytania, możesz skorzystać z bezpłatnych porad PIP.

Pełny opis w poradniku Jak złożyć skargę do PIP.

Wyjątki i zastrzeżenia

• Minimalna stawka nie zawsze. Przepisów o minimalnej stawce godzinowej nie stosuje się, gdy sam decydujesz o miejscu i czasie pracy i dostajesz wyłącznie prowizję, np. za wykonane usługi (art. 8d ust. 1 pkt 1 i ust. 3 ustawy o minimalnym wynagrodzeniu). Czy płatność „od kursu” przy samodzielnym włączaniu aplikacji spełnia ten wyjątek, przepis nie mówi wprost. Gdy firma narzuca grafik lub strefę, warunek samodzielnego decydowania może nie być spełniony. Szczegóły w poradniku Minimalna stawka godzinowa kuriera i kierowcy.
• Współpraca musi trwać. PIP pisze, że może działać, gdy w dniu kontroli nadal świadczysz pracę lub usługi dla danej firmy. Po zakończeniu współpracy właściwą drogą jest zwykle sąd pracy.
• Kierowcy przewozu osób. Musisz mieć polskie prawo jazdy (art. 39a ust. 1 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym). Od 17 czerwca 2024 r. aplikacje muszą to sprawdzać. Zobacz Kierowca Ubera i Bolta: wymogi.
• Cudzoziemcy. Za legalność pracy na zleceniu odpowiada firma, która powierza Ci pracę na podstawie umowy, zwykle partner flotowy (art. 2 pkt 4 ustawy o powierzaniu pracy cudzoziemcom). Przed rozpoczęciem pracy musi zawrzeć z Tobą umowę na piśmie, a jeśli nie znasz polskiego, dać Ci jej treść w zrozumiałym dla Ciebie języku (art. 5 ust. 1-2). Zobacz Cudzoziemiec jako kurier lub kierowca.
• Dyrektywa UE jeszcze nie działa w Polsce. Unijna dyrektywa o pracy platformowej przewiduje domniemanie stosunku pracy, ale Polska jeszcze jej nie wdrożyła. Dziś stosuje się art. 22 KP. Zobacz Dyrektywa o pracy platformowej.
• Trybunał Konstytucyjny. Przepis o decyzji OIP jest przedmiotem sprawy K 17/26 (w toku na 15.10.2026). Przepisy obowiązują.

Kiedy iść do prawnika

Skorzystaj z pomocy prawnika, gdy chcesz w sądzie ustalić stosunek pracy za okres, który już minął, gdy dostałeś decyzję OIP i rozważasz odwołanie, gdy firma rozwiązała z Tobą umowę po skardze albo gdy jesteś cudzoziemcem i od umowy zależy Twoje prawo pobytu. Wynik każdej takiej sprawy zależy od dowodów.

Przykład

Założenia: osoba jeździ jako kierowca przewozu osób. Aplikacja przewozowa przekazuje zlecenia firmie z licencją przewoźnika. Z tą firmą kierowca ma umowę zlecenia. Firma co tydzień ustala mu grafik, wymaga 10 godzin dziennie w aplikacji i potrąca pieniądze za odrzucone kursy. Pieniądze przelewa firma, nie aplikacja. Współpraca trwa.

Pracodawcą lub zleceniodawcą jest tu firma przewoźnika, bo to z nią kierowca ma umowę. To ona powinna zgłosić go do ZUS i rozliczać się z nim. Grafik, wymagany czas pracy i kary za odmowę mogą wskazywać na kierownictwo oraz czas pracy wyznaczony przez firmę, czyli cechy z art. 22 § 1 KP. Kierowca może złożyć skargę do OIP właściwego według siedziby tej firmy. Czy PIP stwierdzi stosunek pracy, zależy od ustaleń kontroli.

Dokumenty i terminy

Najczęstsze pytania

Czy aplikacja jest moim pracodawcą?

Zwykle nie w sensie prawnym, jeśli umowę podpisałeś z inną firmą. Obowiązki ma strona Twojej umowy. Czy w konkretnej sprawie PIP lub sąd uzna inaczej, zależy od faktów.

Partner flotowy mówi, że to aplikacja ustala zasady. Kto odpowiada?

Za wypłatę, ZUS i legalność pracy odpowiada firma, z którą masz umowę, także jeśli sama działa według zasad aplikacji. Przy przewozie osób aplikacja ma własne obowiązki z ustawy o transporcie drogowym, np. sprawdzenie Twojego prawa jazdy i niekaralności.

Czy po skardze stracę dostęp do aplikacji?

PIP nie mówi firmie, że kontrola jest po Twojej skardze, bez Twojej pisemnej zgody. Jeżeli OIP wyda decyzję, nie może ona być podstawą niekorzystnego traktowania, w szczególności wypowiedzenia (art. 34 ust. 2l ustawy o PIP). Obecne przepisy nie regulują jednak wprost blokowania kont w aplikacjach.

Przydatne narzędzia

• Kwestionariusz: zlecenie czy etat
• Generator skargi do PIP
• Własna ewidencja godzin pracy

Powiązane poradniki

• Umowa zlecenie czy umowa o pracę? Jak sprawdzić, co naprawdę łączy strony
• Współpraca B2B a umowa o pracę: kiedy samozatrudnienie jest w rzeczywistości etatem
• Jak PIP stwierdza istnienie stosunku pracy: kontrola, polecenie i decyzja OIP krok po kroku
• Jak złożyć skargę do Państwowej Inspekcji Pracy?
• Partner flotowy nie płaci albo potrąca pieniądze: co zrobić?
• Dyrektywa o pracy platformowej: co zmieni się dla kurierów i kierowców?

Źródła

• Kodeks pracy, t.j. Dz.U. 2026 poz. 1245 (art. 22, 281)
• Ustawa o PIP, tekst ujednolicony ISAP (art. 10, 11, 11b, 13, 19, 34, 44)
• Ustawa z 11.03.2026 o zmianie ustawy o PIP, Dz.U. 2026 poz. 473
• Ustawa o transporcie drogowym, tekst ujednolicony ISAP (art. 5b, 5c, 5d, 27e, 39a)
• Ustawa o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, t.j. Dz.U. 2024 poz. 1773 (art. 1, 8a-8e)
• Rozporządzenie RM w sprawie minimalnego wynagrodzenia na 2026 r., Dz.U. 2025 poz. 1242
• Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych, tekst ujednolicony ISAP (art. 6, 12, 36)
• Ustawa o rynku pracy i służbach zatrudnienia, Dz.U. 2025 poz. 620 (art. 2 pkt 14)
• Ustawa o warunkach dopuszczalności powierzania pracy cudzoziemcom, tekst ujednolicony ISAP (art. 2, 5)
• PIP - Ważna wiadomość dla kurierów zatrudnionych na umowach cywilnoprawnych (22.07.2026)
• PIP - Jak złożyć skargę?
• Dyrektywa (UE) 2024/2831
• TK - sprawa K 17/26

Źródła sprawdzono 15 października 2026. Stan prawny na 15 października 2026.

Historia zmian

• 15 października 2026: Pierwsza publikacja.