Pracodawca każe podpisać porozumienie stron. Co sprawdzić przed podpisaniem?

Autor: Redakcja inspekcja-pracy.plSprawdzono: 15 października 2026

Krótka odpowiedź

Porozumienie stron to umowa: umowa o pracę kończy się w dniu, na który obie strony się zgodzą (art. 30 § 1 pkt 1 KP). Nie musisz go podpisywać. Jeżeli odmówisz, pracodawca może co najwyżej wręczyć Ci wypowiedzenie, a od wypowiedzenia przysługuje odwołanie do sądu pracy w ciągu 21 dni. Przed podpisem sprawdź datę rozwiązania, przyczynę wpisaną do dokumentu, odprawę, urlop i skutki dla zasiłku dla bezrobotnych: po porozumieniu stron zasiłek co do zasady przysługuje dopiero po 90 dniach od rejestracji w urzędzie pracy.

Ta sprawa zwykle wymaga indywidualnej oceny prawnej. Poradnik wyjaśnia zasady, ale wynik zależy od dokumentów i okoliczności. Przed ważną decyzją skonsultuj sprawę z prawnikiem, związkiem zawodowym albo skorzystaj z bezpłatnej porady PIP. Porady prawne PIP.

W tym poradniku: Porozumienie stron a wypowiedzenie: zasiłek dla bezrobotnych, odprawa, ochrona przedemerytalna i uchylenie się od podpisu złożonego pod presją.

Kogo to dotyczy

Pracowników zatrudnionych na umowie o pracę, którym pracodawca proponuje rozwiązanie umowy za porozumieniem stron, często z prośbą o podpis „od ręki”. Poradnik nie dotyczy umów zlecenia ani B2B.

Jak postąpić

Sprawdź, co to za dokument. Wypowiedzenie to jednostronne oświadczenie jednej strony (art. 30 § 1 pkt 2 KP). Twój podpis z dopiskiem „otrzymałem” i datą potwierdza tylko odbiór, a nie zgodę. Porozumienie stron to co innego: Twój podpis pod nim oznacza zgodę na rozwiązanie umowy.
Nie podpisuj od razu. Możesz poprosić o kopię i czas do namysłu. Kodeks nie wymaga, żeby porozumienie zawrzeć w dniu, w którym pracodawca je zaproponował.
Porównaj z wypowiedzeniem. Przy wypowiedzeniu ze strony pracodawcy obowiązuje okres wypowiedzenia (2 tygodnie, 1 miesiąc albo 3 miesiące zależnie od okresu zatrudnienia, art. 36 § 1 KP), pismo musi wskazywać przyczynę i zawierać pouczenie o odwołaniu (art. 30 § 4 i 5 KP), a Ty możesz odwołać się do sądu pracy. Przy porozumieniu tych gwarancji nie ma, bo nie ma sporu: zgadzacie się oboje.
Sprawdź datę. W porozumieniu strony same wybierają dzień rozwiązania. Może być wcześniejszy albo późniejszy niż koniec okresu wypowiedzenia. Upewnij się, że do tego dnia otrzymasz wynagrodzenie.
Sprawdź przyczynę wpisaną do porozumienia. Ma znaczenie dla odprawy i zasiłku dla bezrobotnych (punkty 6 i 7). Jeżeli inicjatywa wyszła od pracodawcy z powodu likwidacji stanowiska, redukcji czy upadłości, warto, by porozumienie to wprost mówiło.
Sprawdź odprawę. Jeżeli pracodawca zatrudnia co najmniej 20 pracowników, a przyczyny niedotyczące pracownika są wyłącznym powodem rozwiązania umowy na mocy porozumienia stron, przysługuje odprawa pieniężna (art. 10 ust. 1 w zw. z art. 8 ustawy o zwolnieniach grupowych): 1 miesięczne wynagrodzenie przy zatrudnieniu u tego pracodawcy krócej niż 2 lata, 2 przy zatrudnieniu od 2 do 8 lat, 3 przy zatrudnieniu ponad 8 lat. Odprawa nie może przekroczyć 15-krotności minimalnego wynagrodzenia z dnia rozwiązania stosunku pracy (art. 8 ust. 4), w 2026 r. to 72 090 zł (15 × 4806 zł).
Sprawdź skutki dla zasiłku dla bezrobotnych. Od 1 czerwca 2025 r. obowiązuje ustawa z 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia. Według art. 220 ust. 1 pkt 5 i ust. 2 pkt 3 tej ustawy, jeżeli rozwiązałeś ostatni stosunek pracy na mocy porozumienia stron, zasiłek przysługuje dopiero po 90 dniach od rejestracji w powiatowym urzędzie pracy. O te 90 dni skraca się też okres pobierania zasiłku (art. 225 ust. 3). Wyjątek: porozumienie zawarte z powodu zmiany miejsca zamieszkania albo z powodu upadłości, likwidacji pracodawcy lub zmniejszenia zatrudnienia z przyczyn dotyczących zakładu pracy. Dla porównania: jeżeli to Ty wypowiesz umowę, zasiłek co do zasady w ogóle nie przysługuje (art. 219 ust. 1 pkt 1), z wyjątkami dla zmiany miejsca zamieszkania i rozwiązania umowy z winy pracodawcy na podstawie art. 55 KP.
Rozlicz urlop. Za niewykorzystany urlop należy się ekwiwalent (art. 171 KP). Możecie też ustalić, że wykorzystasz urlop przed dniem rozwiązania. Szczegóły: ekwiwalent za urlop.
Zachowaj egzemplarz. Po rozwiązaniu umowy pracodawca wydaje świadectwo pracy, w którym wpisuje tryb i podstawę prawną rozwiązania (§ 2 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia w sprawie świadectwa pracy). Sprawdź, czy zgadza się z porozumieniem. Zobacz świadectwo pracy.

Wyjątki i zastrzeżenia

Ochrona przedemerytalna. Art. 39 KP zakazuje pracodawcy wypowiedzenia umowy pracownikowi, któremu brakuje nie więcej niż 4 lata do wieku emerytalnego, jeżeli okres zatrudnienia pozwoli mu uzyskać emeryturę. Przepis nie dotyczy porozumienia stron. Podpisując porozumienie, rezygnujesz więc w praktyce z tej ochrony. Sama ochrona też ma wyjątki: nie obowiązuje po uzyskaniu renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy (art. 40 KP) ani w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy (art. 41(1) § 1 KP). W zwolnieniu grupowym pracodawca może takiemu pracownikowi wypowiedzieć tylko warunki pracy i płacy (art. 5 ust. 5 pkt 1 ustawy o zwolnieniach grupowych).
Inna szczególna ochrona. Podobnie porozumienie „omija” zakaz wypowiedzenia w czasie zwolnienia lekarskiego, w ciąży czy w czasie urlopu, bo te zakazy dotyczą jednostronnych oświadczeń pracodawcy. Zobacz zwolnienie na L4.
Presja, groźba, błąd. Do porozumienia stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego o wadach oświadczenia woli (art. 300 KP). Możesz uchylić się od skutków swojego podpisu, jeżeli złożyłeś go pod wpływem bezprawnej groźby, gdy mogłeś obawiać się poważnego niebezpieczeństwa osobistego lub majątkowego (art. 87 KC), albo pod wpływem istotnego błędu wywołanego przez pracodawcę (art. 84 i 86 KC). Uchylenie składasz pracodawcy na piśmie (art. 88 § 1 KC). Masz na to rok: przy groźbie od ustania stanu obawy, przy błędzie od jego wykrycia (art. 88 § 2 KC). Oświadczenie złożone w stanie wyłączającym świadome lub swobodne podjęcie decyzji jest nieważne (art. 82 KC). Sama nieprzyjemna rozmowa albo zapowiedź wypowiedzenia zgodnego z prawem zwykle nie jest „bezprawną groźbą”. To ocena, której nie zrobi za Ciebie poradnik.
Termin na sąd. 21-dniowy termin z art. 264 KP dotyczy odwołania od wypowiedzenia oraz rozwiązania umowy bez wypowiedzenia i wygaśnięcia umowy. Przepis nie wymienia porozumienia stron. Jeżeli spór dotyczy skuteczności uchylenia się od porozumienia, droga i termin wymagają indywidualnej oceny, więc działaj szybko.
Wypowiedzenie z wcześniejszą datą. Jeżeli pracodawca już wypowiedział Ci umowę, możecie ustalić wcześniejszy dzień jej rozwiązania. Takie ustalenie nie zmienia trybu: nadal jest to wypowiedzenie dokonane przez pracodawcę (art. 36 § 6 KP). To inna sytuacja niż podpisanie porozumienia zamiast wypowiedzenia.

Kiedy iść do prawnika

Skonsultuj sprawę, zanim podpiszesz, jeżeli jesteś w okresie ochronnym (ciąża, wiek przedemerytalny, zwolnienie lekarskie, działalność związkowa), jeżeli w grę wchodzi odprawa albo inne świadczenia z regulaminu lub układu zbiorowego, oraz jeżeli podpisałeś porozumienie pod presją i chcesz się z niego wycofać. Bezpłatnie zapytasz w poradach PIP.

Przykład

Założenia: pracownik pracuje 5 lat w firmie zatrudniającej 60 osób. Firma likwiduje jego stanowisko i proponuje porozumienie stron z rozwiązaniem umowy za 2 tygodnie. W projekcie porozumienia nie ma przyczyny ani odprawy.

Pracownik nie musi podpisywać. Może zaproponować zmiany: wpisanie, że porozumienie zawarto z inicjatywy pracodawcy z powodu likwidacji stanowiska, wypłatę odprawy w wysokości 2-miesięcznego wynagrodzenia (art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy o zwolnieniach grupowych) oraz rozliczenie urlopu. Jeżeli porozumienie zawarto z powodu zmniejszenia zatrudnienia z przyczyn dotyczących zakładu pracy, ustawa o rynku pracy nie przewiduje 90-dniowego oczekiwania na zasiłek. Czy likwidacja jednego stanowiska mieści się w tym wyjątku, ocenia urząd pracy na podstawie dokumentów, dlatego jasny zapis przyczyny w porozumieniu i w świadectwie pracy ma znaczenie. Jeżeli strony się nie porozumieją, pracodawca może wręczyć wypowiedzenie z 3-miesięcznym okresem (zatrudnienie co najmniej 3 lata), a pracownik może się od niego odwołać.

Dokumenty i terminy

Co	Termin lub zasada	Podstawa
Porozumienie stron	dzień rozwiązania ustalają strony	art. 30 § 1 pkt 1 KP
Odwołanie od wypowiedzenia	21 dni od doręczenia pisma	art. 264 § 1 KP
Uchylenie się od podpisu (groźba, błąd)	na piśmie, w ciągu roku od ustania obawy lub wykrycia błędu	art. 88 KC w zw. z art. 300 KP
Odprawa (co najmniej 20 pracowników, przyczyny niedotyczące pracownika)	1, 2 albo 3 miesięczne wynagrodzenia, maks. 15 × minimalne wynagrodzenie	art. 8 i 10 ustawy o zwolnieniach grupowych
Zasiłek dla bezrobotnych po porozumieniu	po 90 dniach od rejestracji, okres skrócony o 90 dni, z wyjątkami	art. 220 i 225 ustawy o rynku pracy
Ekwiwalent za urlop	w terminie wypłaty wynagrodzenia lub 10 dni od rozwiązania	art. 171 § 4 i 5 KP

Termin odwołania od wypowiedzenia policzysz w kalkulatorze terminu.

Najczęstsze pytania

Czy pracodawca może mnie zwolnić, jeśli nie podpiszę porozumienia?

Może wręczyć wypowiedzenie, ale musi przy tym przestrzegać przepisów: wskazać przyczynę, zachować okres wypowiedzenia i respektować szczególną ochronę, np. art. 39 lub 41 KP. Od wypowiedzenia odwołujesz się do sądu pracy w ciągu 21 dni.

Czy po porozumieniu stron dostanę zasiłek dla bezrobotnych?

Tak, jeżeli spełniasz ogólne warunki z art. 218 ustawy o rynku pracy (m.in. co najmniej 365 dni zatrudnienia lub innej pracy z odpowiednimi składkami w ciągu 18 miesięcy przed rejestracją). Po porozumieniu stron zasiłek przysługuje jednak dopiero po 90 dniach od rejestracji, chyba że porozumienie zawarto z powodu zmiany miejsca zamieszkania, upadłości, likwidacji pracodawcy lub zmniejszenia zatrudnienia z przyczyn dotyczących zakładu pracy.

Podpisałem, bo kazano mi podpisać od razu. Czy mogę to cofnąć?

Samo zaskoczenie zwykle nie wystarczy. Uchylić się od podpisu możesz, jeżeli działałeś pod wpływem bezprawnej groźby albo istotnego błędu. Oświadczenie składasz pracodawcy na piśmie. Zbierz dowody okoliczności podpisu i skonsultuj sprawę, bo spór rozstrzyga sąd pracy.

Przydatne narzędzia

Kalkulator terminu odwołania

Powiązane poradniki

Źródła

Źródła sprawdzono 15 października 2026. Stan prawny na 15 października 2026.

Historia zmian

15 października 2026: Pierwsza publikacja.

Masz pytanie do tego tematu? Napisz do redakcji Zgłoś błąd lub nieaktualną informację

Poradnik ma charakter informacyjny. Obowiązują aktualne przepisy i informacje Państwowej Inspekcji Pracy. Niezależny serwis informacyjny. Nie jesteśmy Państwową Inspekcją Pracy.