inspekcja-pracy.plinspekcja-pracy.pl

Wypadek kuriera lub kierowcy aplikacji: ubezpieczenie i zgłoszenie

Autor: Redakcja inspekcja-pracy.plSprawdzono: 15 października 2026

Krótka odpowiedź

Jeżeli masz umowę zlecenia, zwykle podlegasz obowiązkowemu ubezpieczeniu wypadkowemu. Wypadek podczas wykonywania zlecenia, na przykład podczas dostawy albo przewozu pasażera, jest wtedy wypadkiem przy pracy w rozumieniu ustawy wypadkowej. Okoliczności i przyczyny wypadku ustala w karcie wypadku firma, na której rzecz pracujesz, zwykle partner flotowy, najpóźniej w ciągu 14 dni od zawiadomienia o wypadku. Masz prawo zgłosić uwagi do karty i dostajesz jeden egzemplarz. Gdy prowadzisz własną firmę (B2B), kartę sporządza ZUS, więc wypadek zgłaszasz do ZUS. Uczeń lub student do 26 lat na zleceniu zwykle nie ma obowiązkowego ubezpieczenia wypadkowego.

Ta sprawa zwykle wymaga indywidualnej oceny prawnej. Poradnik wyjaśnia zasady, ale wynik zależy od dokumentów i okoliczności. Przed ważną decyzją skonsultuj sprawę z prawnikiem, związkiem zawodowym albo skorzystaj z bezpłatnej porady PIP. Porady prawne PIP.

W tym poradniku: Wypadek podczas kursu na zleceniu, B2B lub etacie: kto sporządza kartę wypadku, w jakim terminie, kiedy masz ubezpieczenie wypadkowe i co, gdy go nie ma.

Kogo to dotyczy

Poradnik jest dla kurierów i kierowców aplikacji, którzy ulegli wypadkowi podczas pracy. Zasady zależą od rodzaju umowy:

Twoja sytuacjaUbezpieczenie wypadkoweKto ustala okoliczności wypadku
umowa zlecenia lub o świadczenie usługobowiązkowe (art. 6 ust. 1 pkt 4 i art. 12 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych)firma, na której rzecz pracujesz, w karcie wypadku (art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy wypadkowej)
zlecenie, uczeń lub student do 26 latzwykle brak obowiązkowego (art. 6 ust. 4 i art. 12 ust. 1)zob. „Wyjątki i zastrzeżenia”
własna firma (B2B)obowiązkowe (art. 6 ust. 1 pkt 5 i art. 12 ust. 1)ZUS, w karcie wypadku (art. 5 ust. 1 pkt 8 ustawy wypadkowej)
umowa o pracętakpracodawca, w protokole powypadkowym; zob. Wypadek przy pracy

Ubezpieczenie przy zleceniu trwa od dnia rozpoczęcia wykonywania umowy wskazanego w umowie do jej rozwiązania lub wygaśnięcia (art. 13 pkt 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). Przy działalności trwa od dnia jej rozpoczęcia (art. 13 pkt 4).

Kto jest stroną Twojej umowy, opisujemy w poradniku Kurier lub kierowca aplikacji: kto jest Twoim pracodawcą.

Jak postąpić

  1. Zadbaj o zdrowie i bezpieczeństwo. Wezwij pomoc, jeśli jest potrzebna. Idź do lekarza i zachowaj całą dokumentację medyczną.
  2. Zbierz dowody od razu. Zrób zdjęcia miejsca, pojazdów, roweru, uszkodzeń i obrażeń. Zapisz dane świadków. Zrób zrzut ekranu z aplikacji, który pokazuje, że w tym czasie wykonywałeś zlecenie (numer zamówienia lub kursu, godzina, trasa). Opis zdarzenia zapisz w dzienniku zdarzeń.
  3. Zawiadom o wypadku. Przy zleceniu zawiadom firmę, na której rzecz pracujesz, czyli zwykle partnera flotowego (§ 2 rozporządzenia o karcie wypadku). Zrób to na piśmie lub e-mailem i zachowaj kopię. Przy B2B zawiadom terenową jednostkę ZUS właściwą dla siedziby Twojej działalności (§ 2 rozporządzenia). Samo zgłoszenie w aplikacji może nie wystarczyć, jeżeli aplikacja nie jest stroną Twojej umowy.
  4. Ustalenie okoliczności. Podmiot sporządzający kartę zbiera dowody: ogląda miejsce wypadku, słucha świadków, a także Ciebie, jeżeli pozwala na to stan zdrowia (§ 3 rozporządzenia). Niezwłocznie po zawiadomieniu powiadamia ZUS o wszczęciu postępowania (§ 5).
  5. Karta wypadku w 14 dni. Karta powinna powstać najpóźniej w ciągu 14 dni od uzyskania zawiadomienia o wypadku (§ 4 ust. 1). Musisz zostać pouczony, że możesz zgłosić uwagi i zastrzeżenia (§ 4 ust. 2). Karta ma 3 egzemplarze: pierwszy dostajesz Ty, drugi zostaje u sporządzającego, trzeci trafia do ZUS, jeżeli zdarzenie uznano za wypadek przy pracy (§ 4 ust. 4). Jeżeli zdarzenia nie uznano za wypadek przy pracy, trzeba to uzasadnić i wskazać dowody (§ 3).
  6. Wniosek o świadczenia do ZUS. Z tytułu wypadku przy pracy ustawa przewiduje m.in. zasiłek chorobowy, świadczenie rehabilitacyjne, jednorazowe odszkodowanie i rentę (art. 6 ust. 1 ustawy wypadkowej). Warunki i wnioski sprawdzisz na zus.pl. ZUS odmawia świadczeń, gdy nie przedstawisz karty wypadku albo gdy w karcie nie uznano zdarzenia za wypadek przy pracy (art. 22 ust. 1). Odmowa następuje w formie decyzji (art. 22 ust. 2). W decyzji znajdziesz pouczenie, jak się od niej odwołać.

Gdy partner nie sporządza karty wypadku

  1. Wyślij partnerowi pisemne przypomnienie, że ma obowiązek ustalić okoliczności wypadku w karcie (art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy wypadkowej) w ciągu 14 dni (§ 4 ust. 1 rozporządzenia). Zachowaj kopię.
  2. Skontaktuj się z ZUS i opisz sytuację. Bez karty ZUS odmówi świadczeń (art. 22 ust. 1 pkt 1).
  3. Złóż skargę do PIP. PIP może kontrolować przedsiębiorcę, który nie jest pracodawcą, w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy osób pracujących na jego rzecz, także na umowach cywilnych (art. 13 pkt 1 ustawy o PIP). Skargę przygotujesz w generatorze skargi do PIP.

Wyjątki i zastrzeżenia

Uczeń lub student do 26 lat. Zleceniobiorca, który jest uczniem szkoły ponadpodstawowej lub studentem i nie skończył 26 lat, nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym (art. 6 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). Skoro nie podlega tym ubezpieczeniom, zwykle nie podlega też obowiązkowo ubezpieczeniu wypadkowemu (art. 12 ust. 1). Wypadek przy pracy w rozumieniu art. 3 ust. 3 ustawy wypadkowej musi nastąpić „w okresie ubezpieczenia wypadkowego”. Dlatego student bez tego ubezpieczenia zwykle nie dostanie świadczeń wypadkowych z ZUS. Przepisy nie mówią wprost o studentach uczelni zagranicznych. Zapytaj ZUS.

Brak umowy albo brak zgłoszenia do ZUS. Umowę zlecenia można zawrzeć także ustnie. Zleceniodawca ma 7 dni na zgłoszenie Cię do ubezpieczeń (art. 36 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). Ustawa wiąże początek ubezpieczenia z dniem rozpoczęcia wykonywania umowy (art. 13 pkt 2), a nie z dniem zgłoszenia. Jak w takiej sytuacji ZUS ocenia prawo do świadczeń, zależy od dowodów i nie możemy tego przesądzić. Zbierz dowody, że wykonywałeś zlecenie, i skontaktuj się z ZUS. Niezgłoszenie do ubezpieczeń możesz opisać w skardze do PIP, bo PIP kontroluje legalność zatrudnienia (art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIP). Zobacz też Praca bez umowy na piśmie.

Kiedy współpraca może być umową o pracę. Jeżeli pracujesz pod kierownictwem partnera, w miejscu i czasie przez niego wyznaczonym, umowa może być stosunkiem pracy bez względu na nazwę (art. 22 § 1 i § 1(1) Kodeksu pracy). Wtedy obowiązują zasady dla pracowników: protokół powypadkowy, a przy wypadku ciężkim, śmiertelnym lub zbiorowym także zawiadomienie inspektora pracy i prokuratora (art. 234 § 2 KP). Zobacz Wypadek przy pracy.

Wypadek w drodze. Ustawa wypadkowa nie przewiduje dla zleceniobiorców osobnej kategorii wypadku w drodze do pracy lub z pracy. Wypadki w drodze regulują inne przepisy, których w tym poradniku nie omawiamy. Jeżeli wypadek zdarzył się w drodze na pierwsze zlecenie albo po zakończeniu pracy, zapytaj ZUS, czy i jakie świadczenia Ci przysługują. Wypadek podczas samego kursu, na przykład w drodze do restauracji po odbiór zamówienia albo do klienta, to inna sytuacja: zwykle jest to już wykonywanie zlecenia.

Kiedy świadczeń nie ma. Świadczenia z ubezpieczenia wypadkowego nie przysługują, gdy wyłączną przyczyną wypadku było udowodnione naruszenie przepisów o ochronie życia i zdrowia, umyślnie lub przez rażące niedbalstwo. Nie przysługują też osobie, która była nietrzeźwa lub pod wpływem środków odurzających i w znacznym stopniu przyczyniła się do wypadku (art. 21 ustawy wypadkowej).

Wypadek drogowy z winy innego kierowcy. Niezależnie od świadczeń z ZUS możesz mieć roszczenia wobec sprawcy i jego ubezpieczyciela z obowiązkowego ubezpieczenia OC. Tych zasad nie omawiamy. Skorzystaj z porady prawnej.

Zmiany przepisów. Ustawę wypadkową zmienia od 1 stycznia 2027 r. ustawa Dz.U. 2026 poz. 26. Tej zmiany nie omawiamy.

Kiedy iść do prawnika. Gdy w karcie nie uznano zdarzenia za wypadek przy pracy, gdy ZUS odmówił świadczeń, gdy wypadek był ciężki, gdy nie masz umowy na piśmie albo gdy chcesz dochodzić odszkodowania od sprawcy. Bezpłatnych porad udziela też PIP, zobacz porady prawne PIP.

Przykład

Założenia: kurier ma 30 lat, nie jest studentem i ma z partnerem flotowym pisemną umowę zlecenia. Partner zgłosił go do ubezpieczeń. Podczas dowozu zamówienia kurier przewraca się na rowerze na oblodzonej jezdni i łamie nadgarstek. Nikt inny nie brał udziału w zdarzeniu.

  1. Kurier jedzie na pogotowie i zachowuje dokumentację medyczną. Robi zrzut ekranu z aplikacji z numerem zamówienia i godziną.
  2. Następnego dnia wysyła partnerowi e-mail z opisem wypadku i danymi świadka.
  3. Partner powiadamia ZUS, zbiera dowody i w ciągu 14 dni od zawiadomienia sporządza kartę wypadku. Pokazuje ją kurierowi i poucza go o prawie do uwag.
  4. Kurier dostaje pierwszy egzemplarz karty i dołącza go do wniosku o świadczenia w ZUS.

Gdyby ten sam kurier był studentem w wieku 22 lat, zwykle nie miałby obowiązkowego ubezpieczenia wypadkowego z tej umowy i nie dostałby świadczeń wypadkowych z ZUS.

Dokumenty i terminy

CoTermin lub zasadaPodstawa
Zawiadomienie o wypadku (zlecenie)do firmy, na której rzecz pracujesz§ 2 rozporządzenia, Dz.U. 2022 poz. 223
Zawiadomienie o wypadku (B2B)do jednostki ZUS właściwej dla siedziby działalności§ 2 rozporządzenia
Powiadomienie ZUS przez sporządzającego kartęniezwłocznie po zawiadomieniu§ 5 rozporządzenia
Karta wypadkunajpóźniej 14 dni od zawiadomienia§ 4 ust. 1 rozporządzenia
Uwagi i zastrzeżenia do kartymasz do nich prawo, musisz zostać pouczony§ 4 ust. 2 rozporządzenia
Egzemplarz karty dla Ciebiepierwszy z trzech§ 4 ust. 4 rozporządzenia
Zgłoszenie zleceniobiorcy do ubezpieczeń7 dni od powstania obowiązkuart. 36 ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych
Odmowa świadczeń przez ZUSdecyzjaart. 22 ustawy wypadkowej

Najczęstsze pytania

Czy aplikacja musi sporządzić kartę wypadku?

Kartę sporządza podmiot, na którego rzecz wykonujesz pracę na podstawie umowy zlecenia (art. 5 ust. 1 pkt 6 ustawy wypadkowej). Gdy umowę masz z partnerem flotowym, zwykle jest to partner. Czy w konkretnej sprawie może to być aplikacja, przepisy nie mówią wprost.

Mam własną firmę. Kto ustala okoliczności wypadku?

ZUS, w karcie wypadku (art. 5 ust. 1 pkt 8 ustawy wypadkowej). Wypadek zgłaszasz do jednostki ZUS właściwej dla siedziby Twojej działalności. Za wypadek przy pracy uważa się wtedy zdarzenie podczas wykonywania zwykłych czynności związanych z prowadzeniem działalności (art. 3 ust. 3 pkt 8).

Nie zgadzam się z kartą wypadku. Co mogę zrobić?

Zgłoś uwagi i zastrzeżenia przed jej zakończeniem (§ 4 ust. 2 rozporządzenia). Zostaną dołączone do karty (§ 4 ust. 3). Jeżeli ZUS na tej podstawie odmówi świadczeń, możesz odwołać się od decyzji ZUS zgodnie z pouczeniem w decyzji.

Przydatne narzędzia

Powiązane poradniki

Źródła

Źródła sprawdzono 15 października 2026. Stan prawny na 15 października 2026.

Historia zmian

  • 15 października 2026: Pierwsza publikacja.

Poradnik ma charakter informacyjny. Obowiązują aktualne przepisy i informacje Państwowej Inspekcji Pracy. Niezależny serwis informacyjny. Nie jesteśmy Państwową Inspekcją Pracy.